Kampeertrektocht in Portugal

Fotografie, vormgeving en tekst : Martin Nooij.

Vanwege de bijzondere vormgeving moet je dit verhaal in een pop-up openen.
Let op: je krijgt een volgende pagina in het verhaal door in de pop-up te klikken!

Naar Trás-Os-Montes (Noord-Portugal)

Geïnspireerd door het boek 'Ernestina' van Rentes de Carvalho en 'Over de bergen' en 'Een zakenlunch in Sintra en andere Portugese verhalen' van Komrij, stelde ik aan mijn wandelmaatjes voor om te gaan wandelen in het gebied dat in deze boeken wordt beschreven: Trás-os-Montes, wat 'over de bergen' betekent. Er was helemaal niets over wandelen in deze regio te vinden. Dit sterkte ons in de gedachte dat het tijd werd om dit gebied te verkennen.

Als startpunt kozen we de grote plaats Chaves ('sleutels'), dat vanuit Porto goed bereikbaar is met de Portugese snelle lange afstandsbussen, de zgn. 'espressos'. In Chaves zijn nog resten van een Romeinse aanwezigheid te vinden, onder andere een Romeinse brug. De plaats Bragança zou het eindpunt zijn. Bragança is een aantrekkelijke grote plaats met een oud centrum, het hoogtepunt is een fraaie oude burcht. Ten noorden van Bragança ligt het nationale park Montesinho, wat we wilden doorkruisen.

Het gebied is bezaaid met dorpjes en wordt doorsneden door vele valleien. In het voorjaar is er voldoende water en zijn de temperaturen aangenaam. Het kan in de maanden april en mei echter ook flink regenen. In de zomer is het veel te heet om te wandelen en ik vermoed dat het er in het najaar te droog is.

In de (na)zomerperiode lijkt me het gebied ook minder geschikt vanwege het brandgevaar. Ook tijdens onze wandeling zagen we veel terreinen waar het vuur had huis gehouden.

Niveau / oriëntatie / uitrusting
Het bezochte gebied is een middelgebergte met veel rotsachtig terrein, soms kloven en rotsblokken. Er zijn geen wandeltechnische moeilijkheden. Wel is het van belang ervaring te hebben met trektochten in gebieden die niet voorzien zijn van alle recreatieve en andere gemakken. Verder moet je een beetje handig zijn met oude stafkaarten van wisselende kwaliteit. Kortom: improvisatievermogen en een positieve instelling zijn essentieel.
Bij de gespecialiseerde kaartenboekhandels kunnen stafkaarten van Portugal worden besteld. Deze zijn voor de wandelingen goed bruikbaar, al kloppen sommige details niet meer helemaal vanwege de ouderdom.
Naast een complete kampeeruitrusting, is het aan te bevelen ook wandelstokken en sandalen mee te nemen, zodat rivieren kunnen worden overgestoken.

Overnachten
In het gebied zijn maar weinig campings. Er ligt er één ten zuiden van Chaves (die we niet hebben gebruikt). Verder is er een camping ten noorden van Bragança in Baçal. Ten westen van Bragança ligt er ook een. Het gebied kan dus alleen worden doorkruist door wild te kamperen. Dat lukt prima, daar waar we de weg vroegen werden we vaak doorverwezen naar picknickplaatsen. Deze zijn voor een tijdelijk kampje heel geschikt, ook door de aanwezigheid van drinkwater en de mogelijkheid een kampvuur te stoken.
Overigens: degenen die op een andere manier willen overnachten dan in een tent, hebben ook weinig mogelijkheden. Alleen in de grote plaatsen (Chaves, Vinhais en Bragança) zijn hotels / pensions.

Boodschappen
Alleen in de grote plaatsen ben je zeker van winkeltjes om boodschappen te doen. Alle plaatsen worden aangedaan door rijdende bakkers, groentemannen e.d. Meestal is dat één keer per week. Je zult lokaal moeten navragen welke dag het is.
Sommige kleinere plaatsen hebben ook mini-winkeltjes die voor ons voldoende waren.

Horeca
In veel dorpen, ook die zonder winkeltje, zijn café's waar je de superieure Portugese koffie kunt drinken. Een aanrader!
In de kleinere plaatsen zijn meestal geen restaurants. In Vilarinho zijn we gastvrij onthaald door het echtpaar van een plaatselijk café. In França was er een vriendelijk restaurant langs de weg naar Spanje. Het meest luxe was het restaurant dat we in Babe bezochten, maar toen waren we al bijna in Bragança.
Uit eten gaan is goed mogelijk is Chaves, Vinhais, Bragança en andere grote plaatsen.

Er naar toe
Trás-os-Montes is niet alleen per trein en vliegtuig bereikbaar, maar ook per bus. Lastig is dat er een zeer groot aantal verschillende busmaatschappijtjes is. Een overzicht van busverbindingen is te vinden op transpor.pt. Het is mogelijk om vanuit Noord-Spanje rechtstreeks per lange afstandsbus naar Bragança te reizen en de omweg (die de trein maakt) te vermijden.
Enkele maatschappijen rijden vanuit België en Frankrijk naar Bragança. In mei 2005 zag ik dat Inter 2000 van Nanterre, Versailles en Orléans naar Bragança rijdt. Andere busondernemingen in Bragança zijn Internorte, Tamega, Santos, Rodonorte en Rede Expressos.

Internet
Meer informatie over Portugal is onder meer te vinden op portugalinsite.pt, portugalvirtual.pt, portcult.com, bragancanet.pt, t-nordeste.pt, manorhouses.com, wandeleninportugal.info.

Boeken

• J. Rentes de Carvalho, Ernestina.
• J. Rentes de Carvalho, Portugal, een gids voor vrienden (reisgids).
• Klein / Stok / Burger, 17 dagwandelingen door noord-Portugal, Voetwijzer 9.
     (Geen wandelingen in Trás-os-Montes.)
• Gerrit Komrij, Over de bergen.
• Gerrit Komrij, Een zakenlunch in Sintra en andere Portugese verhalen.

Er zijn diverse algemene reisgidsen over Portugal, waarin een hoofdstuk over Trás-os-Montes is te vinden.

--
Ellen Timmer, mei / september 2005.